Φωτιά και λάβρα!

«Σώθηκε η Αρχαία Ολυμπία, αλλά κάηκε ο λόφος του Κρονίου στους πρόποδες του οποίου, κατά διαβολική σύμπτωση λατρεύονταν στην αρχαιότητα γυναικείες χθόνιες θεότητες, δηλαδή εκείνες των δυνάμεων της φύσης και της ευφορίας της γης.

Καμία ιδιαίτερη μέριμνα δεν φάνηκε να έχει ληφθεί, κανένας κεντρικός σχεδιασμός παρ’ όλο που είναι ένας χώρος κατάφυτος και αποτελεί μνημείο της παγκόσμιας κληρονομιάς
Οσο, λοιπόν, και αν ο υπουργός Πολιτισμού προσπαθούσε χθες το βράδυ να μας διαβεβαιώσει ότι σώθηκε ο αρχαιολογικός χώρος εννοώντας τον περιφραγμένο χώρο, η αλήθεια είναι ότι σώθηκαν τα έργα τέχνης όχι όμως και ο χώρος της Αρχαίας Ολυμπίας στο σύνολό του, ο σημαντικότερος που διαθέτει η χώρα ύστερα από αυτόν της Ακρόπολης των Αθηνών.

Οι αρχές άφησαν τις φλόγες να απειλήσουν άμεσα το Μουσείο και να κάψουν μια πλευρά του αρχαίου Σταδίου. Καμία ιδιαίτερη μέριμνα δεν φάνηκε να έχει ληφθεί, κανένας κεντρικός σχεδιασμός παρ’ όλο που είναι ένας χώρος κατάφυτος και αποτελεί μνημείο της παγκόσμιας κληρονομιάς και σημείο αναφοράς όλου του κόσμου. Τον αντιμετώπισαν σαν ένα κοινό χωριό με δυο-τρία κτίρια. Λησμόνησαν ότι μέσα σε αυτά τα κτίρια φυλάσσονται όσια και ιερά του ελληνικού πολιτισμού, όπως ο Ερμής του Πραξιτέλη, η Νίκη του Παιωνίου, τα αετώματα του ναού του Διός και το κράνος που πρόσφερε ο Μιλτιάδης μετά τη Μάχη του Μαραθώνα στον Δία.

Παγκόσμια αγωνία

Ολες οι μεγάλες ξένες εφημερίδες ξεκινούσαν από προχθές τα πρωτοσέλιδά τους για την καταστροφική λαίλαπα που ζει η Ελλάδα με την επισήμανση ότι η φωτιά απειλεί την Αρχαία Ολυμπία. Οι ελληνικές αρχές, όμως, φαίνεται πως αψήφησαν αυτόν τον κίνδυνο, δεν τον αξιολόγησαν στον βαθμό που του έπρεπε, με αποτέλεσμα να φτάσουν οι φλόγες έξω από την περίφραξη, να κάψουν τη χαμηλή βλάστηση προς το Στάδιο και να γεμίσουν το μουσείο καπνούς.

Δυο ολόκληρες μέρες καιγόταν η γύρω περιοχή. Ηταν ολοφάνερο ότι η φωτιά πήγαινε ολοταχώς στην Ολυμπία. Παρ’ όλα αυτά δεν γινόταν καμία προσπάθεια αναχαίτισής της σε κάποια απόσταση ασφαλείας. Η κυβέρνηση άφησε μία έφορο Αρχαιοτήτων της Ολυμπίας να δίνει μάχη μόνη της, καλώντας βοήθεια απ’ όπου μπορούσε να της παρασχεθεί. Ο συναγερμός στο υπουργείο Πολιτισμού σήμανε σχετικά αργά, την Κυριακή το μεσημέρι, όταν η φωτιά πλησίαζε απειλητικά. «Είμαστε σε επικοινωνία με την πολιτική προστασία και όλες τις αρχές, αλλά κινηθείτε κι εσείς, χρειαζόμαστε βοήθεια, περισσότερα εναέρια μέσα», μας έλεγε η έφορος Ολυμπίας Γεωργία Χατζή, νωρίς το μεσημέρι, βλέποντας την πυρκαγιά σε απόσταση 1,5 χλμ.

«Μας έρχονται κάφτρες από παντού, από τη Ζαχάρω, από το Πελόπια, από παντού. Εχουμε κλείσει το μουσείο και τον αρχαιολογικό χώρο από χθες και ζητήσαμε τη συνδρομή του Στρατού για την προστασία του χώρου. Δύναμη με 60 στρατιώτες έχουν από χθες ακροβολιστεί σε καίρια σημεία. Ευτυχώς, έχει εγκατασταθεί περιμετρικά του χώρου ήδη από τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004 αυτόματο σύστημα πυρόσβεσης. Κανονάκια καταβρέχουν μέρα-νύχτα την έκταση και ελπίζουμε ότι η μεγάλη αντιπυρική ζώνη που έχει επίσης δημιουργηθεί, θα σώσει την Ολυμπία. Κάνουμε απλώς μια οικονομία στο νερό των κρουνών, μήπως και μας χρειαστούν».

Ποτέ πριν…

Αυτά η κ. Χατζή, μας τα έλεγε γύρω στη 1 το μεσημέρι. Τρεις ώρες αργότερα, η φωτιά είχε πλησιάσει στα 200 μ. και κατευθυνόταν προς το Μουσείο. Τότε, οι αρχές αποφάσισαν την εκκένωση του χωριού και του αρχαιολογικού χώρου. Οταν η φωτιά πλησίασε το ξενοδοχείο «Αμαλία» απομάκρυναν και τη δύναμη των στρατιωτών. Εμειναν μόνο οι φύλακες και οι αρχαιολόγοι της Εφορείας για να μπορέσουν να σώσουν το μουσείο που φυλάσσει τον Ερμή του Πραξιτέλη και όλους τους θησαυρούς της Ιερής Αλτης. «Δεν έχει καεί ποτέ από το 1875 που ανασκάφηκε αυτός ο αρχαιολογικός χώρος», έλεγαν με απόγνωση οι αρχαιολόγοι.

«Μόνο βοήθεια από αέρος μπορεί να σώσει την Ολυμπία, αλλά έχει πυκνό καπνό και ο αέρας δυσχεραίνει την πτήση των ελικοπτέρων. Υπάρχει και ο γενικός πανικός γιατί γύρω καίγονται χωριά, απειλούνται ανθρώπινες ζωές, μας έλεγε η γεν. διευθύντρια Αρχαιοτήτων, Βιβή Βασιλοπούλου, που παρακολουθούσε την πορεία της φωτιάς και ενημερωνόταν τα τρία τελευταία 24ωρα από τους κατά τόπους φύλακες και τους αρχαιολόγους.

Στην Ολυμπία, στις 5.45 μ.μ., είδαν ξαφνικά τις φλόγες να πλησιάζουν από δύο πλευρές το Μουσείο. Ερχονταν με ταχύτητα από τον λόφο του Κρονίου και πίσω από το Μουσείο. Μπροστά στον κίνδυνο να χαθούν ανθρώπινες ζωές, ο γεν. γραμματέας του υπουργείου Πολιτισμού, Χρήστος Ζαχόπουλος, που βρισκόταν ήδη εκεί, σε συνεννόηση με τον υπαρχηγό του Πυροσβεστικού Σώματος που επιχειρούσε με τις δυνάμεις του στην ευρύτερη περιοχή, έδωσε εντολή να εκκενωθεί το Μουσείο, να απομακρυνθούν οι φύλακες και οι αρχαιολόγοι.

Εν τω μεταξύ, για να σώσουν έναν χώρο εκατοντάδων στρεμμάτων, όπως και αυτούς δύο μουσείων (νέο Μουσείο Ολυμπίας και -παλιό- Ολυμπιακών Αγώνων) είχαν παραταχθεί έξω από την περίφραξη πέντε ερπυστριοφόρα οχήματα της Πυροσβεστικής. Για καλή τους τύχη, ο άνεμος άλλαξε φορά και άρχισε να φυσάει προς την αντίθετη κατεύθυνση απομακρύνοντας τον άμεσο κίνδυνο. Εκείνη τη στιγμή ουδείς γνώριζε τι γινόταν εντός του χώρου, με αποτέλεσμα να μεταδίδεται από ραδιόφωνα και τηλεοράσεις ότι κάηκε το αρχαίο Στάδιο που είχαν θαυμάσει εκατομμύρια τηλεθεατών από όλο τον κόσμο στους Ολυμπιακούς Αγώνες.

Η Αρχαία Ολυμπία, όμως, είναι το περιβάλλον της. Είναι ο λόφος του Κρονίου, μαζί με την Ιερή Αλτη (άλτη σημαίνει άλσος). Και ο λόφος του Κρονίου δεν σώθηκε, κ. Βουλγαράκη. Εκείνα τα καμένα δέντρα δεν είναι ενός τυχαίου λόφου όπως νόμιζε ο υπουργός Πολιτισμού, λέγοντας στα κανάλια με ανακούφιση ότι σώθηκε ο αρχαιολογικός χώρος. Είναι τμήμα του αρχαιολογικού χώρου- κι ας είναι εκτός περίφραξης. Ο λόφος του Κρονίου πλαισιώνει την Ιερή Αλτη και συνδιαμορφώνει την εικόνα του χώρου, συμβάλλει -ή μάλλον συνέβαλε μέχρι χθες- στο κάλλος του ήρεμου αυτού ερειπιώνα, που απλώνεται ανάμεσα στους ποταμούς Αλφειό και Κλαδέο.

Ο Ναός του Επικούριου

Εκτός από την Αρχαία Ολυμπία, το Σάββατο απειλήθηκε από τη φωτιά και ο Ναός του Επικουρίου Απόλλωνος στις Βάσσεις Φυγαλείας (στα βουνά Αρκαδίας, Ηλείας, Μεσσηνίας, 14 χλμ. από την Ανδρίτσαινα), ένα μνημείο που στην αρχαιότητα ήταν εφάμιλλο σε κάλλος με τον Παρθενώνα. Ο Επικούριος σώθηκε στις 3 τα ξημερώματα της Κυριακής, γιατί ξαφνικά άλλαξε η πνοή του ανέμου και απομακρύνθηκε η φωτιά.

«Φοβάμαι, όμως, ότι κάηκαν οι αρχαίες ακροπόλεις που το 2004 είχαμε καθαρίσει και αναδείξει, είχαμε φτιάξει διαδρομές και είχαν γίνει επισκέψιμοι χώροι», μας έλεγε νωρίτερα η έφορος της Καλαμάτας Ξένη Αραπογιάννη. Τους ίδιους φόβους εξέφραζε και η κ. Χατζή, ότι δηλαδή έχουν καεί οι αρχαιολογικοί χώροι των περιοχών: Αλίφειρα, Πλατιάνα, Κάτω Σαμικό, Λέπραιο, Κακόβατος, Βρεστού και ενδεχομένως στο Πρασιδάκι, όπου υπάρχει εντυπωσιακός δωρικός ναός της Αθηνάς.

Πηγή: Ελευθεροτυπία«

Είναι πραγματικά λυπηρό να βλέπουμε τα περιβόητα «μέτρα του 2004» να μην πιάνουν τελικά τόπο και να χάνεται ένα μεγάλο μέρος του πολιτισμού μας στις στάχτες. Χιλιάδες χρόνια ιστορίας χρειάστηκαν κάτι περισσότερο από μερικές ώρες για να εξαφανιστούν.

Advertisements
Explore posts in the same categories: Κοινωνικά

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: